Είστε εδώ

Τυποποίηση του γονιδιώματος του ιού των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV)

Η ανίχνευση της μόλυνσης από τον ιό των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV), ο οποίος μεταδίδεται σεξουαλικά και ενέχεται στην καρκινογένεση του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας είναι πολύ σημαντική. Το εργαστήριό μας προσφέρει 3 διαφορετικές μεθόδους προσέγγισης της HPV λοίμωξης – την απλή ανίχνευση, την ανίχνευση των κυριότερων 14 τύπων υψηλής ογκογενετικής ικανότητας και την ανίχνευση και τυποποίηση των κυριότερων 49 τύπων ΗPV:

■ Η απλή ανίχνευση του ιού HPV (όλων των τύπων) γίνεται με την μέθοδο PCR.
■ Η ανίχνευση των κυριότερων 14 τύπων υψηλής ογκογενετικής ικανότητας (HPV 16, 18, 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 56, 58, 59, 66, και 68) γίνεται με τη μέθοδο Invader-DNA (CE-IVD). Το συγκεκριμένο τεστ αποτελεί την επόμενη γενιά εξετάσεων για την ανίχνευση και την τυποποίηση HPV παρέχοντας εξαιρετικά ακριβή και αξιόπιστα αποτελέσματα. Αποτελώντας το πρώτο εγκεκριμένο τεστ από τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) για τη ανίχνευση των υψηλού κινδύνου τύπων
HPV, το συγκεκριμένο τεστ δημιουργήθηκε με σκοπό τον εντοπισμό των 14 ογκογόνων στελεχών του ιού.
■ Η ανίχνευση και τυποποίηση των κυριότερων 49 τύπων ΗPV που προσβάλουν την ουρογεννητική περιοχή του ανθρώπου (ΗPV 6, 11, 16, 18, 26, 31, 33, 34, 35, 39, 40, 42, 43, 44, 45, 51, 52, 53, 54, 56, 58, 59, 61, 62, 64, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 73, 74, 81, 82, 83, 84, 85, 86, 87, 89, 97, 101, 102, 103, 106, 150, 151) γίνεται με τη μέθοδο PCR-MICROARRAYS (CE-IVD). Το συγκεκριμένο τεστ αποτελεί ένα σύγχρονο σύστημα για την ανίχνευση και ταυτοποίηση συνολικά 49 τύπων του ιού του ανθρώπινου θηλώματος σε κολποτραχηλικό δείγμα, με τη χρήση κλινικών μικροσυστοιχιών. Πληροί όλες τις προδιαγραφές που περιγράφονται στις οδηγίες της ΕΕ ως μέθοδος IVD (In Vitro Diagnostic) διαθέτοντας μεγάλη ευαισθησία και ειδικότητα. Περιλαμβάνει εσωτερικό ποιοτικό έλεγχο των αποτελεσμάτων (μάρτυρας ελέγχου του πολλαπλασιασμού, επιβεβαίωση της ανίχνευσης DNA/RNA εις τριπλούν), ενώ η ανάγνωση των αποτελεσμάτων γίνεται αυτόματα από ειδική συσκευή, εξαλείφοντας την περίπτωση υποκειμενικής ή εσφαλμένης ερμηνείας.

Ανάλογα με την υπόλοιπη κλινικοεργαστηριακή διερεύνηση ο κλινικός ιατρός θα αποφασίσει ποιά από τις τρεις μεθόδους είναι η πλέον κατάλληλη προκειμένου να προσεγγίσει καλύτερα το πρόβλημα και να επιλέξει τη σωστότερη αντιμετώπισή του. Στο κόστος της εξέτασης συμπεριλαμβάνεται και η λήψη του δείγματος, εφ’ όσον η δειγματοληψία γίνει στο κέντρο μας (κατόπιν ραντεβού). Η λήψη κυτταρολογικών επιχρισμάτων (κολποτραχηλικών, στοματοφαρυγγικών) γίνεται με αποστειρωμένες ψύκτρες, οι οποίες στη συνέχεια τοποθετούνται σε κατάλληλο ρυθμιστικό διάλυμα. Μέχρι την αποστολή τους στο κέντρο για ανάλυση, τα δείγματα διατηρούνται στην συντήρηση. Η μεταφορά μπορεί να γίνει με παγοκύστη (καλοκαίρι) χωρίς να είναι απαραίτητο. Το αποτέλεσμα δίνεται εντός 2 ημερών από την παραλαβή ή λήψη του δείγματος.

 

Προκειμένου να επιλέξει το ALPHA PROLIPSIS την καλύτερη μέθοδο τυποποίησης HPV και να την προτείνει στους συνεργάτες του ιατρούς έθεσε τα κάτωθι απολύτως επιστημονικά κριτήρια : 
1. Ανίχνευση ΌΛΩΝ ΤΩΝ ΥΠΟΤΥΠΩΝ HPV που προσβάλλουν το γυναικείο γεννητικό σύστημα.
2. Τυποποποίηση ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ 34 ΥΠΟΤΥΠΩΝ HPV. Μέθοδοι που τυποποιούν 2 -3 μόνο υποτύπους θεωρήθηκαν de facto ανεπαρκείς και ακατάλληλες για την αποτελεσματική πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
3. Οι τελευταίες κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας επιβάλλουν την τυποποίηση ΕΙΚΟΣΙΤΕΣΣΑΡΩΝ ΥΠΟΤΥΠΩΝ HPV ΠΟΥ ΘΕΩΡΟΥΝΤΑΙ ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (HIGH RISK).
4. Διαπίστευση ΚΑΙ ΟΧΙ ΑΠΛΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ της μεθόδου με CE-IVD για το σύνολο των τυποποιούμενων υποτύπων. 
5. Ανίχνευση πολύ χαμηλού ιϊκού φορτίου ΗPV ( έως και 50 ιϊκά σωματίδια / δείγμα)
6. 100% εξειδίκευση ταυτοποίησης , σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας
7. Δυνατότητα εφαρμογής της μεθόδου σε κύβους παραγίνης, συμβατικά επιχρίσματα αλλά και σε όλα τα φιαλίδια κυτταρολογίας υγρής φάσης

Συμβουλές Υγείας 

Τι είναι ο ιός των ανθρωπίνων θηλωμάτων HPV (Human papilloma virus);

Ο HPV είναι ένας ιός που βασίζεται στο DNA (dsDNA) και μολύνει το δέρμα και τις βλεννογόνες μεμβράνες των ανθρώπων και ορισμένων ζώων. Μέχρι στιγμής έχουν αναγνωρισθεί 189 υπότυποι του ιού των θηλωμάτων (PV) από τους οποίους οι 120 υπότυποι προσβάλουν τον άνθρωπο -ιός HPV, και περίπου οι 40 είναι σεξουαλικά μεταδιδόμενοι.
Οι HPV (Human Papilloma Viruses – Ιοί των Ανθρωπίνων Θηλωμάτων) είναι μια μεγάλη οικογένεια ιών που προσβάλλουν γυναίκες και άνδρες. Έχουν περιγραφεί περισσότεροι από 100 διαφορετικοί γονότυποι HPV. Κατατάσσονται με βάση τη διαφορετικότητα στο DNA τους και ονομάζονται με αριθμούς (πχ HPV6, HPV11, HPV16 κλπ).
Κάποιες μορφές του HPV μπορούν να προκαλέσουν κονδυλώματα, ενώ κάποιες άλλες μορφές μπορεί να προκαλέσουν μόλυνση, η οποία να επιφέρει προ-καρκινικές δυσπλασίες. Όλοι οι υπότυποι του HPV μεταδίδονται μέσω δερματικής επαφής και, επομένως, δεν απαιτείται πλήρης σεξουαλική επαφή για τη μετάδοση. Μια ομάδα περίπου 40 μορφών του HPV μεταδίδονται μέσω σεξουαλικής επαφής και μολύνουν την περιοχή των γεννητικών οργάνων. Μερικές μορφές του HPV – και πιο συγκεκριμένα οι τύποι 6, 11, 40, 42, 43, 44, 55, 61, 70, 72, 81, 83, 84, 89 – μπορούν να προκαλέσουν κονδυλώματα, που δεν είναι καρκινογόνα. Ωστόσο, άλλες μορφές του ιού που επίσης επηρεάζουν τα γεννητικά όργανα, δεν προκαλούν κανένα σύμπτωμα.

Η εμμένουσα λοίμωξη με των υψηλής επικινδυνότητας υπότυπων του ιού HPV - και πιο συγκεκριμένα τους τύπους 16, 18, 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 53, 56, 58, 59, 66, 68, 70, 73, 82, 85 - έχουν την τάση να μην υποστρέφουν και να ενσωματώνονται στο ανθρώπινο γονιδίωμα (DNA) με αποτέλεσμα να οδηγούν αρχικά σε προκαρκινικές αλλοιώσεις - ενδοεπιθηλιακή νεοπλασία τραχήλου (CIN), ενδοεπιθηλιακή νεοπλασία του αιδοίου (VIN), ενδοεπιθηλιακή νεοπλασία του πέους (PIN) και ενδοεπιθηλιακή νεοπλασία του πρωκτού (AIN). Αυτές είναι προ-καρκινικές δυσπλασίες και ενδέχεται να εξελιχθούν σε καρκίνο. Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας για να δημιουργηθεί πρέπει πρώτα να υπάρχει μόλυνση από τον HPV (αυτό ισχύει σχεδόν σε όλες της περιπτώσεις).

Ο HPV (Human Papilloma Virus), ο ιός των ανθρωπίνων θηλωμάτων, είναι ένας πολύ συχνός ιός, κάποια στελέχη του οποίου σχετίζονται αιτιολογικά με τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας στην γυναίκα. Αυτός είναι και ο κύριος λόγος για τον οποίο τελευταία πολυσυζητείται. Έχουν ανιχνευθεί πάνω από 100 ορότυποι μέχρι σήμερα, και όσο περνάει ο καιρός ανιχνεύονται και περισσότεροι, εξαιτίας των συχνών του μεταλλάξεων. Διακρίνονται ανάλογα με την βιολογική τους συμπεριφορά (δηλαδή με τι πιθανότητα και σε πόσο χρονικό διάστημα μπορεί να δημιουργήσουν καρκίνο) σε 1) Υψηλού κινδύνου (High Risk), 2) Πιθανά Υψηλού κινδύνου (Probably High Risk), 3)Χαμηλού κινδύνου (Low Risk) και 4) Απροσδιορίστου Κινδύνου (Undetermined Risk).

Πως μεταδίδεται ο HPV;

O HPV είναι ένας επιθηλιοτρόπος ιός, αυτό σημαίνει ότι εμφανίζεται μόνο στα επιθήλια του σώματος μας, π.χ. το δέρμα, το στοματικό βλεννογόνο, το λαρυγγικό βλεννογόνο, τον κόλπο, τον τράχηλο της μήτρας, τον πρωκτό κ.ά. Μεταδίδεται μόνο όταν περιοχή με βλάβη έρθει σε επαφή με άλλα επιθήλια. Αυτό σημαίνει ότι δεν μεταδίδεται όπως ο ιός του AIDS (HIV), o ιός της ηπατίτιδας και άλλοι, που μεταδίδονται με το αίμα ή με άλλα υγρά του σώματος. Ο ΗPV δηλαδή, μεταδίδεται με την τριβή προσβεβλημένου επιθηλίου με άλλο επιθήλιο και ο κάθε τύπος του ιού έχει την περιοχή προτίμησης του, που εμφανίζεται ή που παραμένει σε λανθάνουσα μορφή.

Πώς παρουσιάζεται ο HPV;

Ενώ υπάρχει σχεδόν σε όλους τους ανθρώπους, πολλοί λίγοι γνωρίζουν την ύπαρξη του στο σώμα τους και ακόμη λιγότεροι τον αναγνωρίζουν όταν εμφανισθεί. Οι κρεατοελιές στο σώμα μας, οι μυρμηγκιές , οι καρναβίτσες στα πέλματα ή στις παλάμες μας είναι αναγνωρίσιμες εκδηλώσεις του ιού χωρίς ο κόσμος να γνωρίζει ότι σχετίζονται με το HPV.
Εκτός, από την κλασσική μορφή δηλαδή την δερμάτινη προεξοχή (κρεατοελιά) με ανώμαλη επιφάνεια σαν κουνουπίδι, υπάρχουν και επίπεδες βλάβες που δεν είναι ορατές με το μάτι, όπως στον τράχηλο της μήτρας.

Πότε παρουσιάζεται ο HPV;

Ενώ αρκετοί φέρουμε στο DNA των υγειών κυττάρων μας, κάποιους τύπους του HPV, από μήνες έως και πολλά χρόνια, πολλοί λίγοι παρουσιάζουν τις εκδηλώσεις του. Συνήθως παρουσιάζονται όταν εξασθενεί η άμυνα του οργανισμού όπως σε περιόδους έντασης (στρες) , στενοχώριας ή συνύπαρξης άλλων ασθενειών, με αφορμή την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου, μια οικονομική δυσπραγία , μια εξεταστική περίοδο και άλλες δύσκολες φάσεις στην ζωή μας.

Πόσο συχνές είναι οι μολύνσεις από τον HPV;

Ο ιός HPV θεωρείται ο πιο συχνά σεξουαλικά μεταδιδόμενος ιός. Εκτιμάται πως η πλειοψηφία του σεξουαλικά ενεργού πληθυσμού έχει μολυνθεί από έναν τουλάχιστον τύπο ιού, σε κάποια χρονική στιγμή της ζωής του. Παρόλα αυτά οι περισσότεροι δεν εμφανίζουν κανένα σύμπτωμα. Ακριβώς επειδή ο HPV είναι τόσο κοινός και εύκολο να μεταδοθεί, δεν ανιχνεύεται μόνο σε εκείνους που έχουν πολλαπλούς ερωτικούς συντρόφους.

Μεταδίδεται κυρίως με τη σεξουαλική επαφή. Οι περισσότερες σεξουαλικά ενεργείς γυναίκες θα έλθουν κάποια στιγμή στη ζωή τους σε επαφή με τον ιό. Παρόλα αυτά στις περισσότερες γυναίκες το ανοσοποιητικό τους σύστημα θα αντιδράσει προστατεύοντας τες και απαλλάσσοντας τες από τον ιό, με αποτέλεσμα να μη μάθουν ποτέ ότι είχαν κάποια στιγμή προσβληθεί.

Τι ρόλο παίζει ο ορότυπος;

Προσβάλλει συνήθως άτομα νεαρής ηλικίας, ενώ η διάδοση του ιού είναι τόσο ραγδαία ώστε η πιθανότητα μια σεξουαλικά ενεργής γυναίκα μέχρι 30 ετών, να προσβληθεί, είναι έως και 70%. Κάποιοι τύποι του ιού μπορούν να δημιουργήσουν απλές εκβλαστήσεις στα γεννητικά όργανα, ενώ άλλοι τύποι σοβαρότερες προκαρκινικές αλλοιώσεις στα κύτταρα του τραχήλου. Οι αλλοιώσεις αυτές υποχωρούν συνήθως με την ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού συστήματος που θα μας απαλλάξει από τον ιό. Σε ορισμένες γυναίκες ωστόσο ο ιός παραμένει για χρόνια και σε κάποιες από αυτές, οι προκαρκινικές αλλοιώσεις θα εξελιχθούν σε καρκίνο εάν δεν αντιμετωπιστούν. Πρέπει εδώ να ξεκαθαριστεί ότι η ανίχνευση του ιού HPV δε σημαίνει απαραίτητα παρουσία ή ανάπτυξη προκαρκινικών αλλοιώσεων ή καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.

Ο τύπος του ιού HPV παίζει ρόλο για το εάν οι αλλοιώσεις των κυττάρων του τραχήλου θα εξελιχθεί σε καρκίνο ή όχι. Μόνο ορισμένοι τύποι του ιού HPV, όπως οι 16, 18, 31, 33, 45 (γνωστοί και ως υψηλού κινδύνου τύποι) έχει φανεί ότι σχετίζονται με την ανάπτυξη προκαρκινικών αλλοιώσεων στα κύτταρα.

Η καλύτερη και ίσως η μοναδική προληπτική εξέταση για την ανίχνευση του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, που αφορά όλες τις σεξουαλικά ενεργείς γυναίκες, είναι το Τέστ Παπανικολάου.

Το PAP test είναι ο μικροσκοπικός έλεγχος της επιφανειακής στιβάδας των κυττάρων του τραχήλου με στόχο τον εντοπισμό τυχόν κυτταρικών αλλαγών προτού μετατραπούν σε καρκίνο. Μια σπάτουλα και μια μικρή βούρτσα χρησιμοποιούνται για να ληφθεί το δείγμα των τραχηλικών κυττάρων. Αυτά τα κύτταρα τοποθετούνται σε ένα γυάλινο πλακάκι, όταν πρόκειται για το κλασσικό PAP test, ενώ ξεπλένεται σε υγρό όταν πρόκειται για το ThinPrep -PAP test (υγρή κυτταρολογία ή κυτταρολογία λεπτής στιβάδος).

Οι πρώτες κυτταρικές αλλαγές που παρατηρούνται στο PΑΡ test και αναφέρονται ως απλή HPV λοίμωξη ή ίχνη HPV λοιμώξεως είναι η κοιλοκυττάρωση, η παρακεράτωση, η διπυρήνωση και η διόγκωση των πυρήνων. Σε πιο προχωρημένο στάδιο που αναφέρεται ως ελαφρού βαθμού τραχηλική ενδοεπιθηλιακή βλάβη ή CIN-I, παρατηρούνται ελαφρές διογκώσεις και ανωμαλίες των πυρήνων των κυττάρων. Σε περαιτέρω αλλαγές στα κύτταρα, μιλάμε για μεσαίου βαθμού τραχηλική ενδοεπιθηλιακή βλάβη» ή CIN-IΙ και σε ακόμα μεγαλύτερες κυτταρικές αλλαγές για σοβαρού βαθμού τραχηλική ενδοεπιθηλιακή βλάβη» ή CIN-III.

Μετά το στάδιο αυτό, αν μία γυναίκα δεν υποβληθεί στους τακτικούς ελέγχους της , για τα επόμενα 3-5 χρόνια, η βλάβη μπορεί να εξελιχθεί σε καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Άρα το CIN-I, CIN-II, CIN-III είναι μία σταδιοποίηση των κυτταρικών αλλαγών που προκαλεί ο HPV εάν παραμείνει. Άρα η διαδικασία της καρκινογένεσης είναι αργή, με αρκετά πρώιμα στάδια, τα οποία είναι πλήρως θεραπεύσιμα.

Για λόγους ευκολότερου χειρισμού των αλλοιώσεων και της HPV λοιμώξεως , τελευταία χρησιμοποιούμε μία νέα ταξινόμηση των κυτταρικών αλλαγών, τα 3 στάδια έγιναν 2 , τη «χαμηλού βαθμού πλακώδη ενδοεπιθηλιακή βλάβη» ή LGSIL (Low Grade Squamous Intraepithelial Lesion) (απλή HPV λοίμωξη και CIN-I ) και την «υψηλού βαθμού πλακώδη ενδοεπιθηλιακή βλάβη» ή HGSIL (High Grade Squamous Intraepithelial Lesion)( CIN-II και CIN-III).

Το PAP test, είναι σύμφωνα με μελέτες 90-95%, ακριβές στην πρώιμη διάγνωση προκαρκινικών βλαβών και πρέπει να ξεκινά το πολύ εντός τριετίας από την έναρξη σεξουαλικής δραστηριότητας, ή στην ηλικία των 21 ετών και να επαναλαμβάνεται ετησίως για τρία χρόνια. Εάν δεν εντοπιστεί καμία αλλοίωση μπορεί στη συνέχεια να επαναλαμβάνεται κάθε τρία χρόνια. Μετά την ηλικία των 65- 70 ετών και εφόσον δεν έχει εντοπιστεί καμία ανωμαλία στα τρία τελευταία PAP test, ο έλεγχος μπορεί να διακοπεί. Οι ομάδες υψηλού κινδύνου (πχ. παρατεταμένη χρήση αντισυλληπτικών, πολλοί σεξουαλικοί σύντροφοι) πολλές φορές χρειάζονται πιο εντατικοποιημένους ελέγχους.

Πως αντιμετωπίζεται;

Σε ένα παθολογικό εύρημα στο PAP test, πρώτα από όλα βεβαιώνουμε την γυναίκα ότι είναι ασφαλής και ότι θα είναι σύντομα υγιής.

Ο περιορισμός του καπνίσματος, η υγιεινή διατροφή και η θετική και αισιόδοξη σκέψη, είναι οι πρώτες μας παραινέσεις για ενίσχυση της άμυνας του οργανισμού.

Ακολουθεί η συλλογή πληροφοριών για την φύση της βλάβης. Το HPV-DNA τεστ είναι μία εξέταση της μοριακής κυτταρολογίας, αυτοματοποιημένη, που ελέγχει το γενετικό υλικό (DNA) του HPV και μπορεί να ανιχνεύσει τους διάφορους τύπους του ιού. H Ανίχνευσή L1, E6 και E7 πρωτεϊνών είναι εξετάσεις της ανοσοκυτταροχημείας που προσδιορίζουν την πιθανότητα αυτό-ίασης της βλάβης. Και οι δύο αυτές εξετάσεις γίνονται με το ίδιο δείγμα κυττάρων που λαμβάνεται κατά τη διάρκεια του ThinPrep Παπ Τεστ.

Με την κολποσκόπηση, ελέγχουμε τον κόλπο και τον τράχηλο με κάμερα μεγάλης μεγέθυνσης και υψηλής ακρίβειας. Εφαρμόζουμε φίλτρα χρώματος και διάφορα υγρά στην επιφάνεια του τραχήλου για να αναδείξουμε και να χαρτογραφήσουμε τυχόν παθολογικές αλλαγές. Στη συνέχεια εάν κριθεί απαραίτητο λαμβάνονται βιοψίες με τις οποίες ελέγχονται μικροσκοπικά, όχι μόνο οι επιφανειακές, αλλά και βαθύτερες στιβάδες κυττάρων, επιβεβαιώνουμε εάν υπάρχουν ανώμαλες αλλαγές κυττάρων σε συγκεκριμένα ύποπτα σημεία. Είναι ο καλύτερος τρόπος να επιβεβαιωθούν το αποτέλεσμα του PAP test και των πιθανών ευρημάτων της κολποσκόπησης. σε περίπτωση αμφιβολίας και να αποκλειστεί ο καρκίνος.

Η θεραπευτική αντιμετώπιση εξαρτάται από τα ευρήματα των παραπάνω εξετάσεων. Περιλαμβάνει την απλή παρακολούθηση (4μηνη ή 6μηνη), την απλή καταστροφή της βλάβης, έως την αφαίρεση του προσβεβλημένου τμήματος του τραχήλου της μήτρας.

Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας, ο δεύτερος συχνότερος γυναικείος καρκίνος παγκοσμίως στις ηλικίες μέχρι 45 ετών, αποτελεί την τρίτη αιτία θανάτου, από καρκίνο, στις γυναίκες, μπορεί πλέον όχι μόνο να διαγνωστεί εγκαίρως αλλά και να προληφθεί, να μειωθεί σημαντικά και σχεδόν να εκμηδενιστεί.

Το μόνο που χρειάζεται είναι ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του πληθυσμού. Η εφαρμογή του προληπτικού εμβολιασμού και του test Pap μπορούν να μειώσουν τη συχνότητα εμφάνισης του Καρκίνου του τραχήλου της μήτρας κατά 94%.

Στη χώρα μας κυκλοφορούν, ήδη, τα δύο εμβόλια (Gardasil και Cervarix), που υπόσχονται προστασία κατά 70% τουλάχιστον, από τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Και τα δύο εμβόλια βασίζονται στην ίδια λογική, την παραγωγή αντισωμάτων μνήμης.

Τα εμβόλια για την πρόληψη του καρκίνου της μήτρας χορηγούνται δωρεάν από όλα τα ασφαλιστικά ταμεία σε 3 δόσεις εντός 6 μηνών, στις ηλικίες από 12 έως 26 ετών.

Είναι εφικτή η εξάλειψη της νόσου;

Ελπίδες για εξάλειψη της νόσου γεννά η εφαρμογή του εμβολίου, Τα δύο εμβόλια κατά του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας ενισχύουν σημαντικά την προσπάθεια πρωτογενούς πρόληψης, της πρόληψης δηλαδή πριν καν εμφανιστούν συμπτώματα. Είναι αναγκαίος ο συνδυασμός πρωτογενούς και δευτερογενούς πρόληψης, η οποία επιτυγχάνεται με το γνωστό PAP test. Οι γυναίκες θα πρέπει να συνεχίζουν να πραγματοποιούν το PΑΡ test και μετά τον εμβολιασμό.

Μπορεί ένας άνδρας να βρει εάν έχει HPV;

Ένας άνδρας μπορεί να είναι φορέας του HPV, χωρίς να παρουσιάζει ορατή βλάβη. Η κυτταρολογία προσφέρει διάγνωση, όταν υπάρχουν βλάβες ορατές ή αόρατες, με λήψη υλικού από το προσβεβλημένο σημείο με βουρτσάκι, όπως ακριβώς γίνεται στο τεστ Παπ στην γυναίκα, είτε άμεσα ή κατά την διάρκεια πεοσκόπησης. Επιπρόσθετα, η μοριακή κυτταρολογία μας προσφέρει όπως ακριβώς και στην γυναίκα, ανίχνευση υλικού DNA ακόμα και χωρίς την ύπαρξη βλάβης. Οι περιοχές προτίμησης που γίνεται ο έλεγχος είναι η ουρήθρα και ο πρωκτός.

Πώς μπορεί κάποιος να μειώσει τον κίνδυνο HPV μόλυνσης;

Η χρήση προφυλακτικού μπορεί να παρέχει προστασία, αλλά μόνο για το δέρμα που καλύπτεται από αυτό. Όπως επίσης για την προστασία από άλλα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα.

Όταν κάποιος έχει HPV, δεν μολύνεται πάλι από τον ίδιο τύπο του ιού. Αυτό οφείλεται πιθανώς στην απάντηση του ανοσοποιητικού συστήματος στον ιό.

Εντούτοις, είναι δυνατό να μολυνθεί με έναν διαφορετικό τύπο του HPV από έναν νέο ερωτικό σύντροφο.

Η σχέση με πολλαπλούς σεξουαλικούς συντρόφους αποτελεί συμπεριφορά υψηλού κινδύνου για τις γυναίκες και τις συντρόφους ανδρών με αντίστοιχη πρακτική. Οι γυναίκες που λαμβάνουν για μεγάλο χρονικό διάστημα αντισυλληπτικά, ανήκουν επίσης σε ομάδα υψηλού κινδύνου. Ομάδα υψηλού κινδύνου είναι και οι γυναίκες που έχουν ενεργητική ή παθητική έκθεση στον καπνό. Η αποτελεσματική άμυνα του σώματος διαταράσσεται στις γυναίκες που εκτίθενται στο καπνό, ενώ οι ορμόνες που περιέχονται στα αντισυλληπτικά, επεμβαίνουν σύμφωνα με έρευνες στον ομαλό τοπικό πολλαπλασιασμό των κυττάρων. Ο καρκίνος του τραχήλου εμφανίζεται με μεγαλύτερη συχνότητα στις παχύσαρκες.

Τι είναι το HPV-τεστ;

Με το τεστ αυτό προσδιορίζεται αν υπάρχει στον τράχηλο της μήτρας DNA από τους τύπους ογκογόνων HPV (τους συνηθέστερους από αυτούς που προκαλούν καρκινογένεση). Δεν μας δίνει με ακρίβεια τον συγκεκριμένο τύπο HPV (όπως η PCR).

Σε ποιες περιπτώσεις πρέπει να γίνεται το HPV-τεστ;

Αρκετές διεθνούς κύρους επιστημονικές εταιρείες (όπως το Αμερικανικό Κολλέγιο Μαιευτήρων Γυναικολόγων και η Αμερικανική Αντικαρκινική Εταιρεία) έχουν συστήσει, ότι θα ήταν καλό να συνδυάζεται το HPV-τεστ με το τεστ Παπανικολάου, στον προληπτικό έλεγχο γυναικών μεγαλύτερης ηλικίας των 30 ετών. Μια άλλη ένδειξη για το HPV-τεστ είναι η διευκρίνιση ύπαρξης ιογενούς ή μη φλεγμονής σε γυναίκες, που έχουν υποβληθεί σε τεστ Παπανικολάου (κατηγορίας ASCUS), εάν αποτελεί οικονομικό πρόβλημα η διενέργεια κολποσκόπησης.

Τι σχέση έχουν τα κονδυλώματα και ο καρκίνος από HPV ;

Τα κονδυλώματα σε ποσοστό 90% οφείλονται στους HPV χαμηλού κινδύνου 6 και 11. Ωστόσο, η γυναίκα που εμφάνισε κονδυλώματα δεν μπορεί να γνωρίζει αν έχει μολυνθεί και από HPV υψηλού κινδύνου και πρέπει, όπως κάθε σεξουαλικά ενεργή γυναίκα, να εξετάζεται τακτικά, καθώς η πρόληψη είναι η καλύτερη προστασία από τον καρκίνο. Σε γυναίκες με κονδυλώματα ή ιστορικό κονδυλωμάτων ανευρίσκονται συχνότερα προκαρκινικές αλλοιώσεις.

Πώς λαμβάνεται το HPV-τεστ;

Όπως λαμβάνεται και το τεστ Παπανικολάου. Εισάγεται ένα βουρτσάκι στο έξω τραχηλικό στόμιο, περιστρέφεται για συλλογή υλικού και μετά τοποθετείται σε ειδικό φιαλίδιο και αποστέλλεται στο εργαστήριο. Στις περιπτώσεις εκείνες, που το τεστ Παπανικολάου έχει ληφθεί με τη μέθοδο συλλογής σε υγρό (π.χ. Thin Prep), η εξέταση για αναζήτηση DNA από HPV γίνεται από το υγρό, που έχει μείνει στο φιαλίδιο, μετά τον αποχωρισμό κυττάρων για εξέταση στο μικροσκόπιο από τον κυτταρολόγο. Αυτό είναι ένα πλεονέκτημα, αφού δεν χρειάζεται να επισκεφθεί η ασθενής για δεύτερη φορά το γιατρό για λήψη νέου υλικού.

Τι είναι η τυποποίηση του ιού με PCR;

Είναι η πιο ευαίσθητη μέθοδος για την ανίχνευση του DNA του HPV. Τα αρχικά προέρχονται από τις λέξεις Polymerase Chain Reaction (αλυσιδωτή αντίδραση πολυμεράσης). Με τη μέθοδο αυτή ανιχνεύονται ακόμη και ελάχιστες ποσότητες ιού (10 DNA). Με την PCR μπορούμε να εντοπίσουμε συγκεκριμένο τύπο ή τύπους HPV, που υπάρχουν στο δείγμα. Αυτό είναι σημαντικό πλεονέκτημα, αφού γνωρίζουμε π.χ. ότι η επιμένουσα λοίμωξη από HPV-16 έχει στις γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας πιθανότητα καρκινογένεσης περίπου 20%.

Σε ποιες περιπτώσεις, θεωρείται καλό να γίνεται αναζήτηση του DNA των επικίνδυνων HPV, με μοριακές τεχνικές;

Σε μερικές περιπτώσεις (έχει γίνει σύσταση από το Αμερικανικό Κολλέγιο Μαιευτήρων Γυναικολόγων, την Αμερικανική Εταιρεία Κολποσκόπησης και Παθολογίας Τραχήλου και την Αμερικανική Αντικαρκινική Εταιρεία) θα ήταν ιδανικό να αναζητηθεί η ύπαρξη ιϊκού φορτίου από επικίνδυνους HPV (HPV τεστ), όπως: Σε περιπτώσεις αμφιβόλου τεστ Παπανικολάου, όπως κατηγορία ASCUS (ανεύρεση κυττάρων στο τεστ, που δεν είναι φυσιολογικά, αλλά δεν μπορούν να ταξινομηθούν με σαφήνεια και σε μια συγκεκριμένη παθολογική ομάδα). Στην περίπτωση αυτή, εάν δεν είναι εφικτή η κολποσκόπηση, θα βοηθούσε να αναζητήσουμε HPV-DNA. Οι μελέτες έχουν δείξει, ότι αν το HPV-test αποβεί θετικό, είναι απαραίτητο να γίνει κολποσκόπηση, αφού είναι πιθανό να βρούμε αλλοιώσεις SIL. HPV τεστ, μόνο του ή σε συνδυασμό με τεστ Παπανικολάου σε γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας των 30 ετών. Το όριο αυτό δεν είναι αυστηρό, αλλά βασίζεται στο εξής σκεπτικό: στις μικρές σχετικά ηλικίες, η αλλαγή συντρόφων είναι πολύ συχνή και η ανεύρεση ακόμη και των επικίνδυνων HPV είναι συνήθης. Επίσης, σε μικρές ηλικίες είναι μικρός και ο κίνδυνος καρκινογένεσης. Συνήθως, όμως, μετά την ηλικία των 30 ετών, οι περισσότερες γυναίκες έχουν μονογαμικές σχέσεις. Αυτό συνεπάγεται, ότι προηγούμενες μολύνσεις από HPV πρέπει να έχουν κατασταλεί (συνήθως μια διετία είναι αρκετή για να κατασταλεί η μόλυνση από ένα συγκεκριμένο τύπο). Με βάση αυτό το σκεπτικό, μια γυναίκα μεγαλύτερη των 30 ετών, που έχει τα τελευταία χρόνια μόνιμο σύντροφο, δεν δικαιολογείται να φιλοξενεί ιϊκό φορτίο από επικίνδυνους HPV. Εάν συμβαίνει κάτι τέτοιο, θεωρείται πιθανό να υπάρχουν προκαρκινικές αλλοιώσεις Καλό θα ήταν να υπογραμμισθεί, ότι η χρήση των μοριακών τεχνικών, για τον έλεγχο ρουτίνας κοριτσιών και νεαρών γυναικών, που δεν έχουν παθολογία στο τεστ Παπανικολάου, είναι υπερβολή και πρέπει να αποτρέπεται. Είναι πολύ φυσικό π.χ. μια γυναίκα 19 ετών να φιλοξενεί κάποια DNA από επικίνδυνους HPV. Εάν δεν έχει κυτταρολογικές αλλοιώσεις, η ανεύρεση του ιού θα προκαλέσει περιττό άγχος και θα δημιουργήσει κακή ψυχολογική κατάσταση, όπως κάθε σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα.

Τι ασφάλεια προσφέρει ο συνδυασμός τεστ Παπανικολάου και HPV-τεστ σε γυναίκες μεγαλύτερες των 30 ετών;

Προσφέρει πολύ υψηλά ποσοστά ασφάλειας. Έχει αποδειχθεί, ότι εάν και τα δύο τεστ είναι αρνητικά, τότε η πιθανότητα να ξεφύγει CIN3 είναι μόλις 1%. Χωρίς να έχει επίσημη ένδειξη, το HPV τεστ μπορεί να χρησιμοποιηθεί και στη μετεγχειρητική παρακολούθηση. Εάν δεν ανιχνευθεί HPV-DNA στο 6μηνο ή στο έτος από την αφαίρεση της αλλοίωσης, έχει αποδειχθεί ερευνητικά, ότι η πιθανότητα υποτροπής είναι μικρή. Βέβαια, οι ασθενείς που έχουν ιστορικό με HSIL (CIN 2, 3) ούτως ή άλλως πρέπει να παρακολουθούνται, λόγω πιθανότητας υποτροπής των αλλοιώσεων.

Πως γίνεται το HPV-DNA τεστ;

Το HPV-DNA τεστ γίνεται με παρόμοιο τρόπο όπως το τεστ Παπανικολάου (διαβάστε επίσης Το τεστ Παπανικολάου). Χρησιμοποιείται μία ειδική βούρτσα με την οποία συλλέγεται υγρό και βλέννα από τον τράχηλο της μήτρας. Μέσα στα υγρά αυτά περιέχονται κύτταρα του τραχήλου της μήτρας. Στο εργαστήριο, με την βοήθεια ειδικών τεχνικών, ελέγχεται η παρουσία τμημάτων DNA του ιού μέσα στα κύτταρα αυτά. Όπως έχει αναφερθεί κάποια στελέχη του ιού (υψηλού κινδύνου τύποι, όπως οι τύποι 16 και 18), αποτελούν τον σημαντικότερο παράγοντα κινδύνου για την ανάπτυξη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας. Το hr HPV-DNA (high risk HPV-DNA) τεστ έχει την ικανότητα να ανιχνεύει την παρουσία αυτών των υψηλού κινδύνου, (ογκογόνους) τύπους του ιού (περίπου 14 τύποι) μέσα στα τραχηλικά κύτταρα.

Ποια είναι η διαφορά του με το τεστ Παπανικολάου;

Όπως αναφέρθηκε το τεστ Παπανικολάου και το HPV-DNA τεστ μπορεί να γίνουν ταυτόχρονα ή συμπληρωματικά στα πλαίσια του προληπτικού ελέγχου για τον καρκίνο τραχήλου της μήτρας. Έχουνε μία σημαντική διαφορά:

Το τεστ Παπανικολάου: Ανιχνεύει αλλαγές και αλλοιώσεις στα κύτταρα του τραχήλου της μήτρας. Με τη μέθοδο αυτή ελέγχονται άμεσα τα κύτταρα του στο μικροσκόπιο. Έτσι είναι δυνατό να αποκαλύψουμε την παρουσία προ-καρκινικών ή καρκινικών κυττάρων στον τράχηλο της μήτρας. Το HPV–DNA τεστ: Ανιχνεύει την παρουσία υψηλού κινδύνου τύπων του ιού στα κύτταρα του τραχήλου της μήτρας. Ενώ μας δίνει πληροφορίες για την παρουσία ενός σημαντικού παράγοντα για την ανάπτυξη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, δεν παρέχει πληροφορίες για την ύπαρξη ή όχι αλλοιώσεων στα κύτταρα του τραχήλου σαν συνέπεια αυτής της λοίμωξης.

Ποια προετοιμασία χρειάζεται για το HPV–DNA τεστ;

Δεν χρειάζεται κάποια ιδιαίτερη προετοιμασία για να κάνετε το HPV-DNA τεστ.

Καλό είναι να αποφύγετε να χρησιμοποιήσετε κολπικές κρέμες, αλοιφές και υπόθετα τις τελευταίες 2 ημέρες. Επίσης καλό είναι να μην έχετε κολπική επαφή την ημέρα του τεστ. Εάν έχετε περίοδο, περιμένετε να περάσει η μεγάλη αιμορραγία των πρώτων ημερών και αμέσως μετά κανονίστε να κάνετε το τεστ. Εάν υπάρχει κολπική αιμορραγία (που δεν είναι περίοδος) δεν υπάρχει αντένδειξη να γίνει το τεστ. Κάποιες φορές ίσως είναι και απαραίτητο να γίνεται, στα πλαίσια της διερεύνησης της αιτίας της αιμορραγίας

Τι σημαίνει εάν το HPV–DNA τεστ είναι θετικό;

Το θετικό HPV-DNA τεστ σημαίνει την ενεργό παρουσία ενός ή περισσότερων ενεργού τύπου του ιού στα κύτταρα του τραχήλου της μήτρας. Αυτό δεν σημαίνει όμως απαραίτητα και την παρουσία αλλοιώσεων στα κύτταρα. Αυτές ανιχνεύονται με το τεστ Παπανικολάου.

Αν υπάρχει και παθολογικό τεστ Παπανικολάου, τότε χρειάζεται να γίνουν επιπλέον εξετάσεις, συνήθως κολποσκόπηση (διαβάστε επίσης Κολποσκόπηση) για να προσδιοριστεί η ακριβής φύση των αλλοιώσεων. Αν το τεστ Παπανικολάου είναι φυσιολογικό, τότε σημαίνει ότι ενώ υπάρχει λοίμωξη από τον HPV δεν συνυπάρχουν αλλοιώσεις στα τραχηλικά κύτταρα. Οι επιλογές που υπάρχουν τότε είναι ο επανέλεγχος σε 6-12 μήνες με τεστ Παπανικολάου και HPV-DNA τεστ ή ο άμεσος έλεγχος με κολποσκόπηση.

Πότε γίνεται το HPV–DNA τεστ;

Υπάρχουν ενδείξεις για το πότε πρέπει μία γυναίκα να ελέγχεται με HPV-DNA τεστ.

Προληπτικός έλεγχος. Το HPV-DNA τεστ μπορεί να γίνει στα πλαίσια του προληπτικού ελέγχου για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, σε συνδυασμό με το τεστ Παπανικολάου. Ο συνδυασμός των δύο αυτών εξετάσεων αυξάνει την ικανότητα διάγνωσης προ-καρκινικών αλλοιώσεων στα κύτταρα του τραχήλου. Η χρήση του για αυτόν τον λόγο συστήνεται σε γυναίκες ηλικίας άνω των 30 ετών. Αυτό συμβαίνει γιατί οι λοιμώξεις από τον HPV είναι πολύ συνηθισμένες σε νεαρές γυναίκες πριν την ηλικία των 30, χωρίς να προκαλούν πρόβλημα. Οι περισσότερες από αυτές τις λοιμώξεις θα υποχωρήσουν αυτόματα (με την βοήθεια της φυσικής άμυνας) χωρίς ποτέ να δημιουργήσουν αλλοιώσεις στα κύτταρα του τραχήλου. Στην ηλικία 21-30 ετών υπάρχει περισσότερο ενδιαφέρον για την παρουσία αλλοιώσεων στα κύτταρα του τραχήλου (που ανιχνεύονται με το τεστ Παπανικολάου), πάρα για την παρουσία του ιού HPV (Που ανιχνεύεται με το HPV-DNA τεστ). Παθολογικό τεστ Παπανικολάου (ASCUS). Μερικές φορές το αποτέλεσμα του τεστ Παπανικολάου αναφέρεται σαν ASCUS (διαβάστε επίσης Παθολογικό τεστ Παπανικολάου Πως αντιμετωπίζεται;). Πρόκειται για την παρουσία κυττάρων που ενώ δεν έχουν φυσιολογική εμφάνιση δεν έχουν σαφή χαρακτηριστικά προ-καρκινικής αλλοίωσης. Το HPV-DNA βοηθά σε κάποιες περιπτώσεις να προσδιοριστεί αν ο HPV είναι η αιτία αυτών των αλλοιώσεων. Αν υπάρχει όντως παρουσία του ιού χρειάζεται να γίνουν περισσότερες εξετάσεις (π.χ. κολποσκόπηση). Σε αυτή την περίπτωση το τεστ βοηθά να αποφασίσουμε εάν χρειάζονται επιπλέον εξετάσεις. Μετά από θεραπεία για προ-καρκινικές αλλοιώσεις ή καρκίνο. Το HPV-DNA τεστ χρησιμοποιείται σε αυτές τις περιπτώσεις για να ανιχνεύσει την παρουσία εμμένουσας (υπολειμματικής) λοίμωξης από τον HPV στα κύτταρα του τραχήλου της μήτρας. Αν έχετε υποβληθεί σε θεραπεία για προ-καρκινικές αλλοιώσεις ή καρκίνο συζητείστε με τον ιατρό σας για το είδος των εξετάσεων που πρέπει να γίνονται και την συχνότητα τους. Σε αυτή την περίπτωση το τεστ βοηθά να εκτιμήσουμε εάν έχει γίνει πλήρης αφαίρεση των αλλοιώσεων.

Υπάρχει HPV–DNA τεστ για άλλα μέρη του σώματος ή για τον άνδρα;

Προς το παρόν δεν υπάρχουν εγκεκριμένα τεστ για την ανίχνευση του HPV σε άλλα μέρη του σώματος της γυναίκας (στόμα, φάρυγγας, πρωκτός) ή στον άνδρα. Το HPV-DNA τεστ χρησιμοποιείται μόνο την ανίχνευση του ιού στον τράχηλο της μήτρας. Αυτό συμβαίνει επειδή για τον τράχηλο:

Μπορούμε να αναγνωρίσουμε με ακρίβεια τις αλλοιώσεις που προκαλεί ο ιός στα κύτταρα. Γνωρίζουμε την εξέλιξη που μπορεί να έχουν οι αλλοιώσεις και πώς να τις παρακολουθήσουμε. Έχουμε αξιόπιστη και αποτελεσματική αντιμετώπιση και θεραπεία για κάθε στάδιο εξέλιξης των αλλοιώσεων.
Υπάρχουν HPV-DNA τεστ, σε ερευνητικό επίπεδο μόνο, για την ανίχνευση του ιού σε άλλα μέρη του σώματος. Όμως δεν υπάρχουν ακόμη αποδεδειγμένα αποτελεσματικοί τρόποι αντιμετώπισης της παρουσίας του ιού εκεί. Ακόμη και η ακρίβεια αυτών των τεστ σε άλλα μέρη του σώματος δεν έχει αποδειχθεί.

Δεν υπάρχει λόγος να ελέγχεται κάποιος μόνο και μόνο για να μάθει εάν έχει τον HPV. Οι περισσότεροι άνθρωποι (γυναίκες και άντρες) σε κάποια φάση της ζωής τους θα έρθουν σε επαφή με τον HPV. Ο προσδιορισμός της κατάστασης ενός ατόμου (γυναίκα ή άνδρας) ως «HPV θετικού» δεν έχει σημασία. Το αποτέλεσμα του HPV-DNA τεστ αλλάζει με την πάροδο του χρόνου (μήνες ή χρόνια) καθώς η άμυνα του οργανισμού αντιμετωπίζει τον ιό.

Τι ποσοστό του πληθυσμού έχει έστω και έναν τύπο HPV; Πρόκειται για επιδημία;

Ο λόγος που ονομάζεται και «σιωπηλή επιδημία» είναι γιατί ακριβώς είναι μια μόλυνση πολύ διαδεδομένη που συνήθως δεν προκαλεί συμπτώματα. Κάποιος μπορεί να προσβληθεί και να το μάθει πολλά χρόνια αργότερα. Η πιθανότητα που έχει μια έφηβη ή ένας έφηβος να μολυνθεί από κάποιον HPV κατά τη διάρκεια της ζωής της υπολογίζεται μεγαλύτερη από 90%.
Υπάρχουν περίπου 40 HPV, οι γεννητικοί τύποι, που μεταδίδονται με τη σεξουαλική επαφή και είναι αυτοί που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: Στους χαμηλού κινδύνου (που προκαλούν κατά κανόνα καλοήθεις αλλοιώσεις, όπως κονδυλώματα) και στους υψηλού κινδύνου (που μπορεί υπό κατάλληλες συνθήκες να προκαλέσουν καρκίνους σε διάφορα όργανα).

Για τι είδους καρκίνους μιλάμε;

Στις γυναίκες το κύριο όργανο-στόχος των συγκεκριμένων ιών είναι ο τράχηλος της μήτρας. Συνδέονται όμως αιτιολογικά και με ένα μέρος των καρκίνων αιδοίου, κόλπου και πρωκτού.

Στους άνδρες οι HPV υψηλού κινδύνου συνδέονται αιτιολογικά με τους καρκίνους του πέους (που είναι σχετικά σπάνιοι) και του πρωκτού (συχνότεροι στους ομοφυλόφιλους).

Μελέτες έδειξαν επίσης τα τελευταία χρόνια ότι οι HPV προκαλούν ένα μέρος από τους καρκίνους σε περιοχές όπως αμυγδαλές, γλώσσα, ρινοφάρυγγα, λάρυγγα. Οι συγκεκριμένοι καρκίνοι είναι συχνότεροι στους άνδρες.

Πόσο πρέπει να ανησυχούμε εάν διαγνωστούμε με HPV;

Σίγουρα δεν υπάρχει λόγος για πανικό. Γιατί μπορεί η μόλυνση να είναι πολύ συχνή στον πληθυσμό, ευτυχώς της οι καρκίνοι είναι σχετικά σπάνιοι, προλαμβάνονται και δεν είναι απειλητικοί για τη ζωή. Θα πρέπει να εξηγήσουμε εδώ ότι στο 80-90% των γυναικών που μολύνονται από κάποιον HPV, η φλεγμονή καταστέλλεται από μόνη της μέσα σε 2 χρόνια, χωρίς καμιά θεραπεία. Ο κίνδυνος εστιάζεται της λίγες εκείνες γυναίκες, που δεν μπορούν να καταστείλουν τη φλεγμονή από τους HPV υψηλού κινδύνου. Όσον αφορά στην καρκινογένεση στον τράχηλο της μήτρας, συνήθως μεσολαβούν 10-30 χρόνια από τη μόλυνση μέχρι τον καρκίνο. Γι’ αυτό είναι σημαντικός ο προληπτικός έλεγχος, για να εντοπιστούν οι προκαρκινικές αλλοιώσεις και να θεραπευτούν.

Ο έλεγχος στη γυναίκα γίνεται με τεστ ΠΑΠ και HPV τεστ. Στους άνδρες γιατί δεν γίνεται προληπτικός έλεγχος;

Παλαιότερα, πριν από 20 χρόνια, γινόταν η προληπτική εξέταση αλλά δημιουργούσε προβλήματα αντί να προσφέρει κάτι σημαντικό. Και αυτό επειδή στους άνδρες, πάρα πολύ σπάνια δημιουργούνται προκαρκινικές αλλοιώσεις και καρκίνος. Συνήθως δεν βρισκόταν τίποτα (επειδή οι μολύνσεις από HPV είναι κατεξοχήν παροδικές στους άνδρες) και ο άνδρας ενοχοποιούσε τη γυναίκα (ενώ στην πραγματικότητα μπορεί να έφταιγε αυτός) με αποτέλεσμα να δημιουργείται πρόβλημα στο ζευγάρι. Έτσι αποφασίστηκε σε διεθνές επίπεδο να μη γίνεται προληπτικός έλεγχος. Εάν όμως ο άνδρας παρατηρήσει κάτι εμφανές στο πέος, εξυπακούεται ότι πρέπει να εξεταστεί σε Δερματολόγο. Πολύ σημαντικό είναι επίσης να εμβολιάζονται και οι άνδρες επειδή έτσι μόνο θα μειωθεί η μόλυνση στον πληθυσμό. Ο εμβολιασμός θα τους προφυλάξει για τους σπάνιους καρκίνους στο πέος αλλά κυρίως για τους καρκίνους στον πρωκτό και στον στοματοφάρυγγα.
Παλαιότερα, πριν από 20 χρόνια, γινόταν η προληπτική εξέταση αλλά δημιουργούσε προβλήματα αντί να προσφέρει κάτι σημαντικό. Και αυτό επειδή στους άνδρες, πάρα πολύ σπάνια δημιουργούνται προκαρκινικές αλλοιώσεις και καρκίνος. Συνήθως δεν βρισκόταν τίποτα (επειδή οι μολύνσεις από HPV είναι κατεξοχήν παροδικές στους άνδρες) και ο άνδρας ενοχοποιούσε τη γυναίκα (ενώ στην πραγματικότητα μπορεί να έφταιγε αυτός) με αποτέλεσμα να δημιουργείται πρόβλημα στο ζευγάρι. Έτσι αποφασίστηκε σε διεθνές επίπεδο να μη γίνεται προληπτικός έλεγχος. Εάν όμως ο άνδρας παρατηρήσει κάτι εμφανές στο πέος, εξυπακούεται ότι πρέπει να εξεταστεί σε Δερματολόγο. Πολύ σημαντικό είναι επίσης να εμβολιάζονται και οι άνδρες επειδή έτσι μόνο θα μειωθεί η μόλυνση στον πληθυσμό. Ο εμβολιασμός θα τους προφυλάξει για τους σπάνιους καρκίνους στο πέος αλλά κυρίως για τους καρκίνους στον πρωκτό και στον στοματοφάρυγγα.

Προστατεύει το προφυλακτικό;

Σε ποσοστό 70%. Και αυτό γιατί η μετάδοση του ιού γίνεται μέσω της δερματικής επαφής, οπότε το προφυλακτικό παρέχει προστασία μόνο για το δέρμα που καλύπτεται από αυτό. Είναι καλό να χρησιμοποιείται ωστόσο επειδή προφυλάσσει και από άλλα σοβαρά νοσήματα (AIDS, ηπατίτιδες, χλαμυδιακές λοιμώξεις, κλπ).

Τι είναι ο ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV: Human Papillomavirus )

Ο ιός αποτελεί μία μη αυτοτελή μορφή ζωής . Η επιβίωση και ο πολλαπλασιασμός του προϋποθέτει την ενσωμάτωσή του σε ένα κύτταρο ξενιστή. Ο ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) είναι ένας ιός που περιέχει DNA στο γεννητικό του υλικό και τα κύτταρα του ανθρώπου αποτελούν τον ξενιστή τους .Υπάρχουν περισσότεροι από 200 διαφορετικοί τύποι HPV (ορότυποι) και διακρίνονται σε υψηλού ή χαμηλού κινδύνου ανάλογα με την δυνατότητά τους να προκαλέσουν ανάπτυξη καρκινικών ή άλλων βλαβών.

Τι προκαλεί ο ιός HPV σε μία γυναίκα που θα τον “κολλήσει”;

Οι υψηλού κινδύνου τύποι HPV, που ονομάζονται και ογκογεννετικοί, αν δεν υποστρέψουν με τη βοήθεια του ανοσολογικού συστήματος μπορούν να προκαλέσουν στη γυναίκα συνηθέστερα καρκίνο τραχήλου μήτρας, και σπανιότερα καρκίνο του κόλπου ή καρκίνο του αιδοίου. Οι χαμηλού κινδύνου τύποι ενίοτε προκαλούν γεννητικά κονδυλώματα τα οποία δεν είναι καρκίνος. Αξίζει να τονισθεί ότι η πλειοψηφία των μολύνσεων από τον ιό HPV δεν οδηγεί σε καρκίνο.
Πέραν του γυναικολογικού γεννητικού συστήματος διαφορετικοί τύποι του ιού μπορούν να προσβάλλουν και άλλες περιοχές του σώματος όπως τα χέρια, τα πέλματα, τους βλεννογόνους του αναπνευστικού και του κατώτερου τμήματος του παχέος εντέρου.

Ποιοι είναι οι πιο συχνοί τύποι ;

Οι τύποι 16 και 18 είναι οι πιο συχνοί και ευθύνονται συνολικά για το 75% περίπου των καρκίνων του τραχήλου της μήτρας και για το 55% περίπου των υψηλόβαθμων προκαρκινικών βλαβών (βαθμού 3) στο ίδιο σημείο.
Οι τύποι 6 και 11 είναι οι πιο συχνοί από τους καλοήθεις τύπους και ενοχοποιούνται για το 90% περίπου των γεννητικών κονδυλωμάτων.

Τι προκαλεί ο ιός αυτός σε έναν άνδρα που θα τον “κολλήσει” ;

Οι άνδρες οι οποίοι προσβάλλονται από ογκογεννετικούς τύπους HPV μπορούν να αναπτύξουν καρκίνο του πρωκτού ή καρκίνο του πέους. Η συχνότητα εμφάνισης των καρκίνων αυτών είναι πολύ μικρότερη σε σχέση με την αντίστοιχη των γυναικών. Ο άνδρας φαίνεται ότι είναι κυρίως φορέας της λοίμωξης (μεταφέρει και μεταδίδει τον ιό HPV, δεν νοσεί), ενώ συγχρόνως αποδεικνύεται ικανότερος (ο ανδρικός οργανισμός) να υποστρέφει τις προκληθείσες από τον ιό βλάβες πιθανότατα λόγω του διαφορετικού επιθηλίου του γεννητικού του συστήματος. Οι καλοήθεις τύποι προκαλούν την ανάπτυξη γεννητικών κονδυλωμάτων όπως και στη γυναίκα.

Προκαλούν όλοι οι ιοί των θηλωμάτων αλλοιώσεις στο γεννητικό σύστημα;

Στις μέρες μας έχουν αναγνωριστεί 200 διαφορετικοί τύποι ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων, εκ των οποίων περίπου 40 έχουν συσχετισθεί με το γεννητικό σύστημα.

Πως μεταδίδεται ο ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων ;

Αδιαμφισβήτητα οι σεξουαλικές επαφές αποτελούν την συχνότερη αιτιολογία μετάδοσης των ιών αυτών, χωρίς μάλιστα να απαιτείται πάντα πλήρης διείσδυση κατά τη σεξουαλική επαφή Ελέγχονται και χρήζουν επιστημονικής τεκμηρίωσης οι εναλλακτικές οδοί μετάδοσης του ιού. Οποιαδήποτε άλλη εναλλακτική οδός μετάδοσης, όπως μέσω των χεριών ή μέσω υφασμάτων, υφίσταται εντονότατη επιστημονική κριτική – αμφισβήτηση, δεν μπορεί όμως και να αποκλεισθεί.

Σε πόσο χρόνο από τη λοίμωξη από τον ιό θα νοσήσω;

Δεν υπάρχουν ακριβή χρονοδιαγράμματα για την εξέλιξη της λοίμωξης από τον ιό HPV. Σύμφωνα με κάποια προτεινόμενα μοντέλα ο μέσος χρόνος που μεσολαβεί από την πρώτη επαφή με τον ιό μέχρι την εκδήλωση καρκίνου κυμαίνεται από 9 έως 15 έτη. Μικρότερα χρονικά διαστήματα μεσολαβούν από την πρωτολοίμωξη μέχρι την εμφάνιση των προκαρκινικών βλαβών. Οι χαμηλόβαθμες προκαρκινικές βλάβες (1ου βαθμού) δύνανται να αναγνωρισθούν μετά από 4 μήνες ενώ οι προκαρκινικές βλάβες 2ου βαθμού συνηθέστερα αναδεικνύονται μετά από 14 μήνες κατά μέσο όρο.

Πως μπορώ να καταλάβω ότι κόλλησα τον ιό ;

Ο ιός είναι ασυμπτωματικός και δεν γίνεται αντιληπτός από την/τον ασθενή παρά μόνο στην περίπτωση ανάπτυξης γεννητικών (οξυτενών) κονδυλωμάτων στα έξω γεννητικά όργανα. Τα οξυτενή κονδυλώματα είναι μαλακές, σαρκώδεις εκβλαστήσεις στο χρώμα του δέρματος που εντοπίζονται συνηθέστερα στα εξωτερικά γεννητικά όργανα, τον πρωκτό, τον κόλπο και τον τράχηλο της μήτρας. Η απουσία οξυτενών κονδυλωμάτων στο αιδοίο και η ύπαρξη ασυμπτωματικής HPV λοίμωξης στον τράχηλο της μήτρας αποτελεί το συνηθέστερο σενάριο.

Η δοκιμασία κατά Παπανικολάου (Pap test) μπορεί να ανιχνεύσει τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων;

Η δοκιμασία κατά Παπανικολάου αποτελεί μια κυτταρολογική εξέταση μέσω της οποίας αναγνωρίζονται τα προσβεβλημένα από τον ιό HPV κύτταρα (κοιλοκύτταρα) καθώς και οι μεταγενέστερες επιδράσεις του ιού στα κύτταρα αυτά. Ο ιός όταν ενσωματώνει το γενετικό υλικό του στα κύτταρα του ξενιστή (κύτταρα του τραχήλου της μήτρας) προκαλεί μια σειρά από αλλαγές στην μορφολογία των κυττάρων αυτών. Οι συνηθέστερες αλλοιώσεις είναι οι χαμηλόβαθμες ενδοεπιθηλιακές βλάβες, σπανιότερα υψηλόβαθμες ενδοεπιθηλιακές βλάβες και σπανιότατα καρκινικές.

Υπάρχουν εξετάσεις ανίχνευσης της λοίμωξης από τον ιό

Υπάρχουν ειδικές εξετάσεις ανίχνευσης του ιού που στηρίζονται στην ανάλυση του (γονιδιώματος) DNA του ιού με μοριακές τεχνικές. Οι εξετάσεις αυτές μπορούν να ανακαλύψουν τον ιό και τον τύπο του ιού ακόμα και στα αρχικά στάδια της λοίμωξης.

Το προφυλακτικό με προστατεύει από τον ιό ;

Το ανδρικό προφυλακτικό αποδεδειγμένα μειώνει τη πιθανότητα μετάδοσης του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων, δεν μπορεί όμως να την αποκλείσει πλήρως.

Μπορώ να προφυλαχθώ από τον ιό χωρίς να εμβολιασθώ;

Η εξαρχής αποχή από τις σεξουαλικές επαφές ή η μονογαμική σχέση με επίσης μονογαμικό σύντροφο μπορούν να αποτρέψουν τη λοίμωξη από τον ιό. Σε διαφορετική περίπτωση ο καλύτερος τρόπος προφύλαξης από τον ιό είναι ο εμβολιασμός με το HPV εμβόλιο προ της ενάρξεως των σεξουαλικών επαφών.

Σε ποια ηλικία κινδυνεύω περισσότερο;

Από την εφηβεία μέχρι περίπου τα 25 έτη φαίνεται πως είναι το κρισιμότερο χρονικό διάστημα μιας γυναίκας για την αρχική εκδήλωση της HPV λοίμωξης. Σε αυτό το χρονικό διάστημα η πλειοψηφία των γυναικών ξεκινούν τις σεξουαλικές τους επαφές και η μορφολογία του τραχήλου διευκολύνει την λοίμωξη από τον ιό. Τα παραπάνω επιβεβαιώνονται και από επιδημιολογικά δεδομένα.

Κινδυνεύω σε όλη μου τη ζωή να κολλήσω τον ιό ;

Κάθε σεξουαλικά ενεργή γυναίκα κινδυνεύει να νοσήσει από τον ιό των ανθρωπίνων θηλωμάτων. Όσο μικρότερη ηλικιακά είναι μια γυναίκα τόσο ευκολότερα προσβάλλεται από τον HPV αλλά συγχρόνως καταφέρνει ευκολότερα να ξεπερνά την λοίμωξη. Αντίθετα οι μεγαλύτερες ηλικιακά γυναίκες προσβάλλονται δυσκολότερα από τον ιό αλλά όταν συμβαίνει αυτό, δυσκολεύονται περισσότερο να τον αποβάλλουν.

Πώς επέλεξε το ALPHA PROLIPSIS την πλέον αξιόπιστη μέθοδο τυποποίησης HPV ;

Η δυσπλασία του τραχήλου της μήτρας οφείλεται στον ιό HPV και μάλιστα σε μια σειρά στελεχών του, ο αριθμός των οποίων (όπως φαίνεται στον παρακάτω πίνακα ) δεν είναι ούτε ΔΥΟ, ούτε ΤΕΣΣΕΡΑ, αλλά πολύ....πολύ ... μεγαλύτερος.
Για το λόγο αυτό, o Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εξέδωσε κατευθυντήρια οδηγία βάσει της οποίας η τυποποίηση HPV ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΤΟΥΣ 25 ΥΠΟΤΥΠΟΥΣ HPV ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ( HIGH RISK) ΚΑΙ ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ 35 ΥΠΟΤΥΠΟΥΣ HPV ΣΥΝΟΛΙΚΑ.
Μέθοδοι που προσφέρουν απλή ανίχνευση των υποτύπων χωρίς ακριβή τυποποίηση αυτών, ή με τυποποίησης 2 ή τριών στελεχών ΕΧΟΥΝ ΑΠΟΡΡΙΦΘΕΙ ΜΕΤΑ ΠΟΛΛΩΝ ΕΠΑΙΝΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΥΓΕΙΑΣ.
Προκειμένου να επιλέξει το ALPHA PROLIPSIS την καλύτερη μέθοδο τυποποίησης HPV και να την προτείνει στους συνεργάτες του ιατρούς έθεσε τα κάτωθι απολύτως επιστημονικά κριτήρια :
1. Ανίχνευση ΌΛΩΝ ΤΩΝ ΥΠΟΤΥΠΩΝ HPV που προσβάλλουν το γυναικείο γεννητικό σύστημα.
2. Τυποποποίηση ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ 34 ΥΠΟΤΥΠΩΝ HPV. Μέθοδοι που τυποποιούν 2 -3 μόνο υποτύπους θεωρήθηκαν de facto ανεπαρκείς και ακατάλληλες για την αποτελεσματική πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
3. Οι τελευταίες κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας επιβάλλουν την τυποποίηση ΕΙΚΟΣΙΤΕΣΣΑΡΩΝ ΥΠΟΤΥΠΩΝ HPV ΠΟΥ ΘΕΩΡΟΥΝΤΑΙ ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (HIGH RISK).
4. Διαπίστευση ΚΑΙ ΟΧΙ ΑΠΛΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ της μεθόδου με CE-IVD για το σύνολο των τυποποιούμενων υποτύπων.
5. Ανίχνευση πολύ χαμηλού ιϊκού φορτίου ΗPV ( έως και 50 ιϊκά σωματίδια / δείγμα)
6. 100% εξειδίκευση ταυτοποίησης , σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας
7. Δυνατότητα εφαρμογής της μεθόδου σε κύβους παραγίνης, συμβατικά επιχρίσματα αλλά και σε όλα τα φιαλίδια κυτταρολογίας υγρής φάσης