Ο ιός HPV (Ιός των Ανθρωπίνων Θηλωμάτων) είναι ένας κοινός, σεξουαλικά μεταδιδόμενος ιός που προσβάλλει άνδρες και γυναίκες και μπορεί να προκαλέσει καρκίνο σε διάφορα μέρη του σώματος, όπως στον τράχηλο της μήτρας, το αιδοίο, τον κόλπο, τον πρωκτό, το πέος και το στοματοφάρυγγα. Ενώ οι περισσότερες λοιμώξεις HPV υποχωρούν μόνες τους, οι ιοί υψηλού κινδύνου μπορούν να οδηγήσουν σε προκαρκινικές αλλοιώσεις και καρκίνο, αν δεν αντιμετωπιστούν από το ανοσοποιητικό σύστημα. 

Πώς δρα ο ιός HPV

• Τύποι HPV: Υπάρχουν πάνω από 100 τύποι ιών HPV, οι οποίοι χωρίζονται σε χαμηλού κινδύνου (όπως οι HPV-6 και 11, που προκαλούν τα οξυτενή κονδυλώματα) και υψηλού κινδύνου (όπως οι HPV-16 και 18, που συνδέονται με τον καρκίνο).
• Συμπτώματα: Συχνά η λοίμωξη HPV δεν προκαλεί συμπτώματα. Ωστόσο, οι τύποι χαμηλού κινδύνου μπορούν να οδηγήσουν σε εμφάνιση κονδυλωμάτων στα γεννητικά όργανα και τον πρωκτό.
• Προκαρκινικές αλλοιώσεις: Οι τύποι υψηλού κινδύνου μπορούν να προκαλέσουν αλλαγές στα κύτταρα που, αν παραμείνουν αθεράπευτες, μπορεί να εξελιχθούν σε καρκίνο. 

Επιπτώσεις σε άνδρες και γυναίκες

• Σε γυναίκες: Ο HPV είναι η κύρια αιτία του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, αλλά μπορεί επίσης να προκαλέσει καρκίνο του αιδοίου, του κόλπου, του πρωκτού και του στοματοφάρυγγα.
• Σε άνδρες: Οι ιοί HPV μπορούν να οδηγήσουν σε καρκίνο του πρωκτού, του πέους και του στοματοφάρυγγα. Επίσης, οι άνδρες μπορούν να μεταδώσουν τον ιό στις συντρόφους τους, ακόμα κι αν δεν έχουν συμπτώματα. 

Πρόληψη και αντιμετώπιση

• Εμβολιασμός: Το εμβόλιο κατά του HPV είναι διαθέσιμο για την πρόληψη λοιμώξεων από τους πιο συνηθισμένους και επικίνδυνους τύπους ιού.
• Τακτικός έλεγχος: Οι γυναίκες πρέπει να υποβάλλονται σε τακτικό έλεγχο (π.χ., τεστ Παπανικολάου) για την έγκαιρη ανίχνευση και αντιμετώπιση προκαρκινικών αλλοιώσεων.
• Αντιμετώπιση: Δεν υπάρχει θεραπεία που να εκριζώνει τον ιό. Ωστόσο, οι προκαρκινικές αλλοιώσεις μπορούν συνήθως να αντιμετωπιστούν με κωνοειδή εκτομή, χρήση λέιζερ ή κρυοθεραπεία, ενώ τα κονδυλώματα αντιμετωπίζονται με διάφορες ιατρικές και χειρουργικές μεθόδους.